Wat is een GPT (Generative Pre‑trained Transformer)?

GPT is een afkorting van Generative Pre-trained Transformer. Het is een type AI-model. Dit type kan menselijke taal begrijpen en genereren. Een GPT kan dus teksten schrijven, samenvatten, vertalen of herschrijven. Dat doet het op basis van wat de GPT eerder heeft geleerd. GPT is de kern van AI-chatbots zoals ChatGPT.

Hoe werkt GPT?

GPT is een taalvoorspellingsmodel. Het model is vooraf getraind met behulp van deep learning op enorme hoeveelheden tekst. Door de training leert GPT patronen en structuren van taal herkennen. Het ziet bijvoorbeeld welke woorden vaak samen voorkomen (bijvoorbeeld ‘ik ben’) en in welke context een bepaald woord of zin gebruikelijk is. Op die manier ontwikkelt GPT een soort ‘gevoel’ voor taal, hoewel dit natuurlijk niet letterlijk is. Achter alles wat je ziet, zit een kansberekening die elke keer weer berekent wat het meest aannemelijke antwoord geeft.

Een GPT begrijpt niet wat de tekst betekent, maar kijkt simpelweg naar wat het verwacht. Het maakt teksten door steeds het meest waarschijnlijke volgorde woord te geven. Bij elke stap, en dus elk woord, berekent GPT de kans op álle mogelijke vervolgwoorden. Ze kiezen degene met de hoogste waarschijnlijkheid. GPT heeft dus géén menselijk begrip of bewustzijn.

GPT staat dus voor generative (generatief) pre-trained (vooraf getrainde) Transformer (transformer). Dit is als volgt uit te splitsen:

• GPT genereert zelfstandig teksten op basis van je prompt.
• GPT is vooraf getraind op enorme hoeveelheden data.
• GPT gebruikt een transformer die context begrijpt en verbanden legt.

In dit artikel lees je meer over de ontwikkeling van taalmodellen door de jaren heen en waarom deze steeds beter worden.

Toepassingen van GPT: enkele voorbeelden

GPT wordt in ontzettend veel toepassingen gebruikt. Enkele belangrijke voorbeelden bespreken we hieronder. Onderstaande lijst is niet uitputtend. De mogelijkheden breiden zich voortdurend uit.

Chatbots en klantenservice

GPT wordt gebruikt in chatbots die klanten te woord staan. Ook wij gebruiken voor onze chatbots GPT. Op die manier kan de chatbot vragen van een klant in natuurlijke taal beantwoorden. Dit voelt menselijker aan dan bijvoorbeeld een regelgebaseerde chatbot. Zo is 24/7 klantenondersteuning mogelijk, waarbij routinevragen direct beantwoord worden zodat medewerkers zich op complexere cases kunnen richten.

Contentgeneratie en marketing

Met GPT kunnen bedrijven snel teksten laten schrijven. Denk aan het opstellen van marketingmateriaal, blogposts, productomschrijvingen of social media-berichten. Houd er wel rekening mee dat de kwaliteit hiervan niet altijd goed is. Je bent enorm afhankelijk van de input (de interne bibliotheek) én natuurlijk nog een menselijke, frisse blik.

Vertalen en samenvatten van teksten

GPT-modellen kunnen teksten van de ene taal naar de andere vertalen. Ook kunnen ze lange documenten samenvatten tot de kernpunten. Dit is handig om bijvoorbeeld een rapport in begrijpelijke opsommingstekens samen te vatten.

Interne kennisassistents

Steeds meer organisaties experimenteren met GPT als een soort virtuele assistent voor medewerkers. GPT kan bijvoorbeeld fungeren als een vraagbaak voor (bijv. “Hoe dien ik ouderschapsverlof in?”). Het model zoekt dan in de beschikbare informatie en formuleert een antwoord.

De beperkingen van GPT

Hoewel GPT indrukwekkend is, is het belangrijk om ook de beperkingen te begrijpen. Het is geen magische allesweter. Blind vertrouwen op GPT zonder menselijk toezicht kan riskant zijn. Zo kan er natuurlijk sprake zijn van hallucinaties of feitelijke onjuistheden en moet er rekening worden gehouden met bias. Daarnaast weet een GPT-model alleen wat er in de trainingsdata stond tot een bepaalde datum. Het heeft geen real-time toegang tot actuele informatie. Tenzij het via extra systemen gekoppeld is aan live data. Tot slot is er aandacht nodig voor veiligheid. Alles wat je bij een GPT ingeeft, zoals vertrouwelijke klantgegevens of interne documenten, wordt mogelijk extern verwerkt. Wees dus voorzichtig met welke informatie je in een openbaar model stopt.